มรดกล้านนา
เครื่องมือ

⌨️ วิธีพิมพ์อักษรธรรมล้านนา

ด้วยฟอนต์ LN TILOK · ฉบับย่อ อ่านง่าย พร้อมช่องลองพิมพ์

📘 สรุปจากคู่มือของ นายพิชัย แสงบุญ · ศูนย์ส่งเสริมศิลปวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ · อ่านฉบับเต็ม ↓

🎯 อ่านแล้วลองฝึกจริงที่ ฝึกพิมพ์อักษรล้านนา — ทีละบท จากคำในพจนานุกรม
💡 ไม่อยากจำวิธีพิมพ์? ใช้ ⌨️ เครื่องมือพิมพ์อักษรล้านนา — พิมพ์คำอ่านเป็นอักษรไทย แล้วเลือกคำจากพจนานุกรม ได้ตัวเมืองทันที

1 ปุ่มสำคัญปุ่มเดียว: ฯ (ไปยาลน้อย)

ฟอนต์ LN TILOK ใช้แป้นพิมพ์ภาษาไทยตามปกติ พิมพ์อักษรไทยแล้วฟอนต์จะวาดเป็นอักษรธรรมให้ ส่วนรูปที่ภาษาไทยไม่มี เช่น ตัวเชิง ตัวสะกดแบบห้อย และอักษรพิเศษ ให้กดปุ่ม ฯ ตามหลังตัวอักษร ผู้ออกแบบเรียกปุ่มนี้ว่า Extra

ในคอมพิวเตอร์ ข้อความยังเป็นอักษรไทย (เช่น มิ้นฯ) เมื่อวางในโปรแกรมอื่นต้องเลือกฟอนต์ LN TILOK จึงจะเห็นเป็นตัวเมือง

2 ลำดับการพิมพ์ 3 ขั้น

  1. พยัญชนะต้น
  2. สระบน และวรรณยุกต์ (ถ้ามี)
  3. ตัวควบ ตัวซ้อน ตัวสะกด แล้วกด ฯ

คล้ายการจารใบลาน: เขียนตัวหลักก่อน แล้วค่อยเติมข้างบนและข้างล่าง

3 กด ฯ กี่ครั้ง

กด 1 ครั้ง ฯ

เปลี่ยนเป็นตัวเชิง/ตัวสะกด รวมเป็นอักษรพิเศษ หรือจัดตำแหน่งสระ

กด 2 ครั้ง ฯฯ

ตัวเชิงอีกรูปแบบ · สลับลำดับตัวซ้อน · แยกอักษรที่รวมกันกลับ

กด 3 ครั้ง ฯฯฯ

ปรับตัวเชิง ย และ น ให้พอดี (และรูปเฉพาะบางกลุ่มชน) · กดเกิน 3 ครั้งจะไม่เปลี่ยนแล้ว

4 อักษรพิเศษ (พิมพ์ 2 ตัวแล้วกด ฯ)

5 ไม้พิเศษ

ไม้พิมพ์ใช้เมื่อตัวอย่าง
ไม้กั๋ง฿สระโอะลดรูป (ก๊ง กด…) และสระ อัว · พิมพ์ต่อจากพยัญชนะต้น ก่อนวรรณยุกต์/ตัวสะกด
ไม้ก๋อ◌ํสระ ออ · พิมพ์ต่อจากพยัญชนะต้น ก่อนวรรณยุกต์
ไม้กั๋งไหลง◌ฺฯตัวสะกด "อัง" ในคำบาลีและคำล้านนาบางคำ

ไม้ซัด (รูปเดียว ใช้ได้หลายหน้าที่) — ให้พิมพ์เครื่องหมายไทยที่ตรงกับเสียง

ไม้ซัดทำหน้าที่พิมพ์ตัวอย่าง
ไม้โท ("ไม้ขอช้าง")◌้
ไม้ไต่คู้ ("ไม้กะ")◌็เด็ก
ไม้หันอากาศ · ตัวสะกด ก ("ไม้กัก") · คู่กับสระเอา · "เคยมือ"◌ั

6 ✍️ ลองพิมพ์

พิมพ์ด้วยแป้นภาษาไทยในช่องแรก ตัวเมืองจะแสดงด้านล่างทันที · แตะตัวอย่างใดก็ได้บนหน้านี้เพื่อใส่ลงในช่อง

มิ้นฯ

แป้นเกษมณี: ฯ = Shift+น · ฿ = Shift+ึ · ◌ํ = Shift+ั · บนมือถือแตะปุ่ม ฯ ด้านซ้าย

7 📜 คู่มือฉบับเต็มและไฟล์